Aynı anda iki yüksek lisans yapılabilir mi? Güncel kurallar
Güncelleme tarihi: 5 gün önce
Aynı anda iki yüksek lisans yapılıp yapılamayacağı, programların tezli veya tezsiz olmasına bağlıdır. Türkiye’de aynı anda iki tezli yüksek lisans programına kayıt yaptırılamaz. Buna karşılık biri tezli, diğeri tezsiz olmak üzere iki yüksek lisans programı kural olarak birlikte yürütülebilir. Tezsiz yüksek lisans programları, birden fazla lisansüstü programa kayıt yasağının dışında tutulmuştur.
Bu yazı 6 Eylül 2026 tarihinde yürürlükte bulunan YÖK düzenlemeleri ve 2026–2027 akademik yılı kayıt duyuruları kontrol edilerek güncellenmiştir. Üniversitelerin başvuru ve kayıt süreçlerinde ek sınırlamalar bulunabileceğinden kesin kayıt öncesinde ilgili enstitüden yazılı bilgi alınması gerekir.
Aynı anda iki yüksek lisans yapılabilir mi?
Kısa cevap, iki programın türüne göre şöyledir:
Programların türü | Aynı anda yapılabilir mi? |
İki tezli yüksek lisans | Hayır |
Bir tezli ve bir tezsiz yüksek lisans | Kural olarak evet |
İki tezsiz yüksek lisans | YÖK’ün genel yasağı kapsamında değil |
Tezli yüksek lisans ve doktora | Hayır |
İki doktora programı | Hayır |
Doktora ve tezsiz yüksek lisans | Kural olarak evet |
Bu tabloda verilen “kural olarak evet” ifadeleri, YÖK’ün genel eş zamanlı kayıt yasağı bakımından değerlendirilmiştir. Üniversiteler kendi yönetmeliklerinde, başvuru kılavuzlarında veya kayıt sistemlerinde ilave sınırlamalar uygulayabilir.
YÖK yönetmeliği ne diyor?
20 Nisan 2016 tarihli ve 29690 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği’nin 35. maddesinin altıncı fıkrasında şu hüküm bulunmaktadır:
“Tezsiz yüksek lisans programları hariç, aynı anda birden fazla lisansüstü programa kayıt yaptırılamaz ve devam edilemez.”
Bu düzenleme hâlen YÖK’ün Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği içinde yer almaktadır. Üniversitelerin 2026–2027 akademik yılı kayıt duyurularında da aynı hüküm uygulanmaya devam etmektedir.
Maddede geçen “lisansüstü program” ifadesi yalnızca yüksek lisansı değil; doktora ve sanatta yeterlik programlarını da kapsar. Bu nedenle eş zamanlı kayıt yasağı iki tezli yüksek lisansın yanı sıra tezli yüksek lisans–doktora ve iki doktora gibi program birleşimleri için de geçerlidir. Tezsiz yüksek lisans programları ise hükümde açıkça istisna olarak belirtilmiştir.
Aynı anda iki tezli yüksek lisans yapılabilir mi?
Hayır. Türkiye’de aynı anda iki tezli yüksek lisans programına kayıt yaptırılamaz ve bu programlara birlikte devam edilemez. Programların aynı veya farklı üniversitelerde bulunması sonucu değiştirmez. Örneğin bir üniversitede işletme alanında tezli yüksek lisans yapan öğrenci, mevcut kaydı devam ederken başka bir üniversitenin psikoloji tezli yüksek lisans programına kesin kayıt yaptıramaz. İkinci programa kayıt olabilmesi için mevcut tezli programdaki kaydını sildirmesi gerekir. Birden fazla programa başvuru yapılabilmesi, bu programların tamamına kesin kayıt yaptırılabileceği anlamına gelmez. Üniversite başvuruya izin verse ve aday iki programı da kazansa bile kesin kayıt aşamasında yalnızca bir tezli lisansüstü program tercih edilmelidir.
Bir tezli ve bir tezsiz yüksek lisans aynı anda yapılabilir mi?
Evet. Yönetmelikte tezsiz yüksek lisans programları eş zamanlı kayıt yasağının dışında bırakıldığı için biri tezli, diğeri tezsiz olmak üzere iki yüksek lisans programı kural olarak birlikte yürütülebilir. Bu durum kayıt sırasına bağlı değildir. Önce tezli, ardından tezsiz programa ya da önce tezsiz, ardından tezli programa kayıt olunması hukuki sonucu değiştirmez. Önemli olan eş zamanlı programlardan yalnızca birinin tezli lisansüstü program olmasıdır. Örneğin bir öğrenci tezli eğitim yönetimi yüksek lisansına devam ederken tezsiz işletme yüksek lisansına da kayıt yaptırabilir. Bilkent Üniversitesi de lisansüstü programlara ilişkin sık sorulan sorularında biri tezli, diğeri tezsiz olmak üzere iki yüksek lisans programına eş zamanlı kayıt yaptırılabileceğini belirtmektedir. Bununla birlikte ilgili üniversitenin özel kayıt koşulları mutlaka kontrol edilmelidir. Üniversite, aynı enstitü içindeki programlar veya aynı dönemde yapılabilecek başvurular için ek sınırlama getirmiş olabilir.
Aynı anda iki tezsiz yüksek lisans yapılabilir mi?
YÖK yönetmeliğindeki genel eş zamanlı kayıt yasağı tezsiz yüksek lisans programlarını kapsamamaktadır. Bu nedenle ulusal çerçeve düzenleme bakımından iki tezsiz yüksek lisans programının birlikte yürütülmesini engelleyen aynı yasak bulunmaz.
Ancak bu durum, her üniversitede sınırsız sayıda tezsiz programa kayıt yapılabileceği anlamına gelmez. Üniversiteler aynı başvuru döneminde yapılabilecek tercih sayısını sınırlandırabilir veya kendi bünyelerinde yalnızca bir tezsiz programa kayıt yapılmasına izin verebilir. Örneğin Dokuz Eylül Üniversitesi, kendi tezsiz yüksek lisans başvuru sürecinde aynı anda yalnızca bir tezsiz veya uzaktan tezsiz programa başvuru yapılabildiğini belirtmektedir. Bu tür kurallar YÖK’ün genel çerçevesinden daha dar bir kurumsal uygulama oluşturabilir. Bu nedenle ikinci tezsiz programa başvurmadan önce her iki üniversitenin de:
Lisansüstü eğitim yönetmeliğini
Başvuru kılavuzunu
Kesin kayıt koşullarını
Öğrenci bilgi sistemi kurallarını
Ders ve devam koşullarını
ayrı ayrı incelemek gerekir.
Tezli yüksek lisans ile doktora aynı anda yapılabilir mi?
Hayır. Tezli yüksek lisans ve doktora, tezsiz yüksek lisans istisnasına girmeyen iki lisansüstü programdır. Bu nedenle bir doktora programına kayıtlıyken başka bir tezli yüksek lisans programına veya tezli yüksek lisans yaparken doktora programına eş zamanlı olarak kayıt yaptırılamaz. Aynı kural iki doktora veya doktora ile sanatta yeterlik gibi iki tezli lisansüstü program için de geçerlidir. Doktora ile tezsiz yüksek lisansın birlikte yürütülmesi ise tezsiz yüksek lisans istisnası nedeniyle kural olarak mümkündür. Yine de ilgili üniversitelerin kendi düzenlemeleri ve öğrencinin varsa burs veya kadro koşulları ayrıca kontrol edilmelidir.
Pasif veya kayıt dondurulmuş program ikinci kayda engel olur mu?
Öğrencinin ders kaydı yaptırmaması, kaydının pasif görünmesi veya fiilen derslere devam etmemesi, programla ilişiğinin sona erdiği anlamına gelmez. Öğrencilik kaydı devam ettiği sürece kişi ilgili lisansüstü programa kayıtlı kabul edilebilir.
Nitekim Galatasaray Üniversitesinin 2026–2027 güz yarıyılı kesin kayıt duyurusunda, başka bir tezli lisansüstü programda pasif durumda olanların da kesin kayıt işlemlerinin yapılmayacağı açıkça belirtilmiştir. Bu nedenle “derslere gitmiyorum” veya “kayıt yenilemedim” düşüncesiyle ikinci bir tezli programa kayıt yaptırılmamalıdır. Mevcut kaydın hukuki durumunun enstitüden ve YÖKSİS kayıtlarından kontrol edilmesi gerekir.
Aynı anda farklı üniversitelerde iki yüksek lisans yapılabilir mi?
Programların farklı üniversitelerde olması genel kuralı değiştirmez. Eş zamanlı kayıt sınırlaması yalnızca aynı üniversitenin programları için değil, Türkiye’deki lisansüstü kayıtların tamamı için uygulanır. Dolayısıyla iki farklı üniversitede iki tezli yüksek lisans yapılamaz. Buna karşılık biri tezli, diğeri tezsiz olan programlar farklı üniversitelerde kural olarak birlikte yürütülebilir.
Kesin kayıt sırasında öğrencinin başka bir lisansüstü programa kayıtlı olup olmadığı YÖKSİS üzerinden görülebilir. Gerçeğe aykırı beyanda bulunulması veya mevcut kaydın gizlenmesi, kesin kayıt yapılmış olsa bile kaydın iptal edilmesine neden olabilir.
Uzaktan tezsiz yüksek lisans istisna kapsamında mı?
Bir programın uzaktan veya yüz yüze yürütülmesi, tek başına eş zamanlı kayıt kuralını belirlemez. Burada esas alınan programın öğretim biçiminden çok tezli veya tezsiz olmasıdır. Uzaktan öğretim programı tezsiz yüksek lisans statüsündeyse genel olarak tezsiz program istisnası kapsamında değerlendirilir. Ancak üniversite aynı dönemde örgün ve uzaktan tezsiz programlara yapılabilecek başvuru veya kayıt sayısını ayrıca sınırlayabilir.
20 Nisan 2016’dan önce kayıtlı olanlar için istisna var mı?
Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği’nin geçici hükmü, yönetmeliğin yayımlandığı 20 Nisan 2016 tarihinden önce aynı anda birden fazla lisansüstü programa kayıtlı olan öğrencileri korumaktadır. Bu tarihten önce eş zamanlı olarak birden fazla lisansüstü programa kayıt yaptırmış öğrenciler hakkında 35. maddenin altıncı fıkrası uygulanmaz. Ancak bu geçiş hükmü, 20 Nisan 2016’dan sonra yapılan yeni kayıtlar için geçerli değildir.
2026 öğrenci affından yararlananlar için durum nedir?
9 Ağustos 2026 tarihli ve 33335 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 7592 sayılı Kanun ile 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’na geçici 85. madde eklenmiş ve yeni bir öğrenci affı düzenlemesi yürürlüğe girmiştir. YÖK’ün 12 Ağustos 2026 tarihli uygulama usul ve esaslarına göre, hâlen tezsiz yüksek lisans dışında bir lisansüstü programa kayıtlı olanların af kapsamında başka bir lisansüstü programa dönebilmesi için mevcut tezli lisansüstü kayıtlarını sildirmeleri gerekir. Ayrıca kanunun yayımlanmasından önce birden fazla yükseköğretim kurumuna dönme hakkı kazanan kişiler, af kapsamında bu kurumlardan yalnızca birine kesin kayıt yaptırabilir. Dolayısıyla af başvurusu birden fazla eski programa eş zamanlı dönüş hakkı sağlamaz.
Bu özel düzenleme, normal lisansüstü başvurudan farklıdır. Öğrenci affından yararlanacak kişilerin kendi üniversitelerinin 2026 af duyurusunu ve başvuru tarihlerini ayrıca kontrol etmesi gerekir.
Birden fazla yüksek lisans programına başvuru yapılabilir mi?
Başvuru yapmak ile kesin kayıt yaptırmak birbirinden farklıdır. YÖK yönetmeliğindeki hüküm “kayıt yaptırma ve devam etme” üzerinedir. Üniversitenin başvuru sistemi izin veriyorsa birden fazla programa başvuru yapılabilir. Ancak üniversiteler başvuru sayısını veya tercihleri sınırlayabilir. Birden fazla tezli program kazanıldığında ise bunlardan yalnızca birine kesin kayıt yaptırılabilir. Başvuru kılavuzundaki “bir programa başvurulabilir”, “en fazla iki tercih yapılabilir” veya benzeri kurallar, eş zamanlı kayıt yasağından ayrı olarak değerlendirilmelidir.
İkinci programa kayıt olmadan önce ne yapılmalı?
İkinci bir lisansüstü programa kesin kayıt yaptırmadan önce şu kontrolleri yapın:
Mevcut programınızın tezli mi yoksa tezsiz mi olduğunu doğrulayın.
E-Devlet ve YÖKSİS kayıtlarınızda başka bir aktif veya pasif lisansüstü program bulunup bulunmadığını kontrol edin.
Başvuracağınız üniversitenin güncel lisansüstü yönetmeliğini ve başvuru kılavuzunu okuyun.
Mevcut kaydınızı enstitüye bildirerek ikinci kayda engel bulunup bulunmadığını yazılı olarak sorun.
İki tezli program söz konusuysa kesin kayıttan önce devam etmeyeceğiniz programdan kaydınızı sildirin.
Tezsiz program ücretliyse ödeme yapmadan önce eş zamanlı kayıt durumunuzun kabul edildiğini doğrulayın.
Ders saatleri, devam zorunluluğu, sınavlar ve dönem projesi gibi fiilî yükleri birlikte değerlendirerek karar verin.
Sık sorulan sorular
Aynı üniversitede iki tezli yüksek lisans yapılabilir mi?
Hayır. Aynı veya farklı üniversitelerde olması fark etmeksizin aynı anda iki tezli yüksek lisans programına kayıt yaptırılamaz.
Biri devlet, diğeri vakıf üniversitesinde iki tezli yüksek lisans yapılabilir mi?
Hayır. Üniversitelerden birinin devlet, diğerinin vakıf üniversitesi olması kuralı değiştirmez.
Bir tezli ve bir tezsiz yüksek lisans aynı anda yapılabilir mi?
YÖK’ün genel düzenlemesine göre kural olarak yapılabilir. Ancak her iki üniversitenin de kendi başvuru ve kayıt koşulları kontrol edilmelidir.
İki tezsiz yüksek lisans aynı anda yapılabilir mi?
Tezsiz programlar YÖK’ün genel eş zamanlı kayıt yasağının dışındadır. Bununla birlikte üniversiteler kendi bünyelerinde başvuru veya kayıt sayısını sınırlayabilir.
Kayıt dondurulan tezli yüksek lisans ikinci tezli programa engel olur mu?
Kayıt dondurma öğrencilik kaydını kendiliğinden sona erdirmez. Kayıt devam ettiği sürece ikinci tezli programa engel oluşturabilir.
İki tezli yüksek lisansı kazanırsam ne yapmalıyım?
Her ikisine birden kesin kayıt yaptıramazsınız. Programlardan birini seçmeniz veya mevcut tezli lisansüstü kaydınızı sildirerek diğerine kayıt yaptırmanız gerekir.
Sonuç
Eylül 2026 itibarıyla aynı anda iki tezli yüksek lisans programı yürütülemez. Buna karşılık biri tezli, diğeri tezsiz olmak üzere iki yüksek lisans programına kural olarak birlikte devam edilebilir. İki tezsiz yüksek lisans da YÖK’ün genel eş zamanlı kayıt yasağının dışında olmakla birlikte üniversiteler kendi başvuru ve kayıt sınırlamalarını uygulayabilir. Programların aynı veya farklı üniversitelerde, yüz yüze ya da uzaktan yürütülmesi temel kuralı değiştirmez. Belirleyici olan programların tezli veya tezsiz statüsü ve ilgili üniversitenin güncel düzenlemeleridir. Mevzuat ve üniversite uygulamaları değişebileceği için kesin kayıt öncesinde ilgili enstitüden yazılı bilgi alınmalıdır. Tez, tez önerisi veya yüksek lisans sürecinizin akademik olarak planlanması konusunda desteğe ihtiyaç duyuyorsanız akademik danışmanlık sayfamızı inceleyebilirsiniz.
