TEZ, MAKALE VE ETİK KURUL BAŞVURULARI İÇİN
Örneklem büyüklüğü hesaplama ve G*Power güç analizi
Araştırmanızda kaç kişiye ulaşmanız gerektiğinden emin değil misiniz? Danışmanınız, etik kurul veya dergi sizden örneklem hesabı ya da G*Power analizi istemiş olabilir. Araştırmanın deseni, temel hipotezi ve planlanan istatistiksel analizleri birlikte değerlendirerek gerekli örneklem büyüklüğünü hesaplıyor; kullanılan yöntemi ve değerleri açıklayan raporu hazırlıyoruz.
G*Power güç analizi • Evreni bilinen ve bilinmeyen hesaplamalar • Yönteme uygun raporlama
Örneklem büyüklüğü hesaplama nedir?
Örneklem büyüklüğü hesaplama, araştırmada güvenilir ve istatistiksel olarak değerlendirilebilir sonuçlara ulaşmak için kaç katılımcıdan veri toplanması gerektiğinin belirlenmesidir. Bu sayı yalnızca araştırmanın evren büyüklüğüne veya benzer tezlerde kullanılan katılımcı sayılarına bakılarak belirlenmez.
Uygun hesaplama yöntemi; araştırmanın amacı, deseni, temel sonuç değişkeni, karşılaştırılacak grup sayısı, planlanan istatistiksel analiz, beklenen etki büyüklüğü, anlamlılık düzeyi, hedeflenen güç ve olası veri kayıpları gibi unsurlara bağlıdır.
Bu nedenle “Tezim için kaç kişiye anket yapmalıyım?” sorusunun her araştırma için geçerli tek bir cevabı bulunmaz. Aynı evren üzerinde yürütülen iki araştırmada bile incelenen hipotezler ve kullanılacak analizler farklıysa gerekli örneklem sayıları da farklı olabilir.
Deneysel, karşılaştırmalı ve ilişkisel araştırmalarda örneklem büyüklüğünün belirlenmesinde sıklıkla güç analizinden yararlanılır. G*Power programı; t testi, varyans analizi, korelasyon, regresyon ve ki-kare gibi desteklediği analizler için gerekli minimum örneklem büyüklüğünün hesaplanmasını sağlar.
Araştırma başlamadan önce yapılan a priori güç analizinde uygulanacak test, beklenen etki büyüklüğü, anlamlılık düzeyi, hedeflenen istatistiksel güç, grup sayısı, grup dağılımı ve testin tek ya da çift yönlü olması gibi bilgiler kullanılır.
G*Power ekranına standart değerlerin girilmesi tek başına yeterli değildir. Seçilen testin araştırmanın temel hipoteziyle uyumlu olması ve etki büyüklüğünün bilimsel bir gerekçeye dayanması gerekir. Bu nedenle yalnızca program çıktısı oluşturmuyor; hesaplamada kullanılan değerlerin neden seçildiğini de açıklıyoruz.
Örneklem büyüklüğü danışmanlığı kapsamında ne yapıyoruz?
-
Araştırmanın amacı ve desenine uygun örneklem hesaplama yönteminin belirlenmesi
-
Temel araştırma sorusu veya birincil hipotezin değerlendirilmesi
-
G*Power ile a priori güç analizi yapılması
-
Gerekli durumlarda duyarlılık analizi yapılması
-
T testi için örneklem büyüklüğü hesaplanması
-
Tek yönlü ve faktöriyel ANOVA modelleri için örneklem hesaplanması
-
Korelasyon ve regresyon analizleri için örneklem hesaplanması
-
Ki-kare ve oran karşılaştırmaları için örneklem hesaplanması
-
Evreni bilinen araştırmalar için örneklem sayısının belirlenmesi
-
Evreni bilinmeyen araştırmalar için örneklem sayısının belirlenmesi
-
Prevalans, oran veya ortalama temelli hesaplamaların yapılması
-
Etki büyüklüğünün benzer araştırmalardan veya pilot verilerden belirlenmesi
-
Alfa düzeyi, istatistiksel güç ve grup oranlarının değerlendirilmesi
-
Eşit olmayan grup büyüklüklerinin hesaplamaya dâhil edilmesi
-
Yanıt vermeme ve olası veri kayıplarına göre hedef örneklem sayısının belirlenmesi
-
Gerekli durumlarda farklı varsayımlara göre alternatif senaryolar hazırlanması
-
Uygun örnekleme yönteminin belirlenmesine yönelik değerlendirme yapılması
-
Hedef ve ulaşılabilir evrenin yöntemsel olarak tanımlanması
-
Araştırmaya alınma ve dışlanma ölçütlerinin incelenmesi
-
Hesaplamanın yöntem bölümünde kullanılabilecek biçimde açıklanması
-
G*Power çıktısı ve hesaplama raporunun hazırlanması
-
Tez önerisi, etik kurul formu ve yöntem bölümü arasındaki sayı tutarlılığının kontrol edilmesi
Sizden isteyeceklerimiz ve teslim edeceğimiz dosyalar
-
Tez önerisi, araştırma protokolü veya yöntem bölümünün mevcut hâli
-
Araştırmanın amacı, araştırma soruları ve hipotezleri
-
Araştırmanın modeli veya deseni
-
Yapılması planlanan temel istatistiksel analiz
-
Biliniyorsa araştırma evreninin büyüklüğü ve özellikleri
-
Araştırmaya alınma ve dışlanma ölçütleri
-
Varsa etki büyüklüğünün belirlenmesinde kullanılabilecek benzer çalışmalar
-
Varsa pilot araştırma sonuçları veya daha önce elde edilmiş veriler
-
Üniversitenin tez önerisi veya etik kurul başvuru formatı
-
Varsa danışman, etik kurul veya editör tarafından bildirilen düzeltmeler
-
Çalışmanın teslim veya başvuru tarihi
-
Kullanılan hesaplama yöntemini gösteren örneklem büyüklüğü raporu
-
Uygunsa G*Power analiz çıktısı
-
Hesaplamada kullanılan test ve parametrelerin açıklaması
-
Etki büyüklüğünün dayanağına ilişkin kısa açıklama
-
Gerekli minimum örneklem büyüklüğü
-
Veri kaybı dikkate alınarak önerilen hedef katılımcı sayısı
-
Gerekli durumlarda farklı varsayımlara göre hazırlanmış alternatif hesaplamalar
-
Önerilen örnekleme yöntemine ilişkin değerlendirme
-
Yöntem bölümünde kullanılabilecek örneklem hesabı açıklaması
-
Araştırmacının ayrıca değerlendirmesi gereken varsayım ve sınırlılıklara ilişkin notlar
Not: Araştırmanızın yöntemi, modeli veya örnekleme yaklaşımı henüz belirlenmediyse Araştırma Yöntemi ve Desen Danışmanlığı sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Veriler toplandıktan sonra uygulanacak testler ve sonuçların açıklanması için İstatistiksel Analiz Danışmanlığı sayfamızı inceleyebilirsiniz.
SIKÇA SORULAN SORULAR
Tezim için kaç kişiye anket yapmam gerekiyor?
Gerekli sayı yalnızca tez türüne veya evren büyüklüğüne göre belirlenmez. Araştırmanın amacı, deseni, temel analizi, grup sayısı, etki büyüklüğü, hata payı ve hedeflenen güç birlikte değerlendirilmelidir.
G*Power ile örneklem büyüklüğü hesaplıyor musunuz?
Evet. G*Power kullanımına uygun araştırmalarda temel hipotez ve planlanan istatistiksel test üzerinden güç analizi yapıyor; kullanılan değerleri ve gerekli minimum örneklem sayısını raporluyoruz.
Her araştırmada G*Power kullanılır mı?
Hayır. G*Power belirli istatistiksel testlere yönelik güç analizi için kullanılır. Tanımlayıcı, prevalans veya evreni temsil etmeyi amaçlayan bazı araştırmalarda farklı örneklem hesaplama yöntemleri daha uygun olabilir.
Evren sayısı belli değilse örneklem hesaplanabilir mi?
Evet. Evren büyüklüğü bilinmeyen araştırmalarda çalışmanın amacı ve veri yapısına uygun formüller veya güç analizi kullanılabilir.
Olası veri kayıpları örneklem hesabına ekleniyor mu?
Evet. Eksik veri, çalışmadan ayrılma veya yanıt vermeme olasılığı bulunuyorsa hesaplanan minimum sayıya uygun bir kayıp payı eklenerek hedef katılımcı sayısı belirlenebilir.
Örneklem büyüklüğü hesaplama ücreti nasıl belirleniyor?
Ücret; araştırma deseni, uygulanacak hesaplama yöntemi, grup ve hipotez sayısı, etki büyüklüğü için yapılacak inceleme, alternatif senaryolar ve teslim süresine göre belirlenir.