top of page

SAĞLIK BİLİMLERİNDE BİYOİSTATİSTİK

Sağlık bilimlerinde istatistiksel analiz danışmanlığı

Tıp, diş hekimliği, hemşirelik, eczacılık, fizyoterapi ve rehabilitasyon, beslenme, halk sağlığı ve diğer sağlık bilimleri alanlarındaki tez, makale ve araştırmalar için çalışmanın tasarımına ve veri yapısına uygun istatistiksel analiz desteği sunuyoruz.

Sağlık bilimlerinde biyoistatistik ve araştırma verilerinin analizi

Veri kontrolü • Yöntem seçimi • İstatistiksel analiz • Bulguların açıklanması

Sağlık verilerinde yalnızca testi değil,
araştırmanın bütününü değerlendiriyoruz.

Sağlık bilimlerindeki veriler; sonuç değişkeninin türü, grupların yapısı, izlem süresi, tekrarlı ölçümler, kayıp veriler ve olası karıştırıcı değişkenler nedeniyle farklı analiz yaklaşımları gerektirebilir. Bu nedenle kullanılacak yöntem yalnızca veri dosyasına veya bir program menüsüne bakılarak belirlenmemelidir.

Araştırmanın amacı, tasarımı, örnekleme yöntemi, bağımlı ve bağımsız değişkenleri ile kurulmak istenen modelleri birlikte değerlendiriyoruz. İstatistiksel anlamlılığın yanında etki büyüklüğü, güven aralığı, model varsayımları ve bulguların klinik ya da uygulamadaki karşılığı da dikkate alınır. Amaç yalnızca bir p değeri elde etmek değil, araştırma sorusuna uygun ve savunulabilir bir analiz oluşturmaktır.

Sağlık bilimleri araştırmalarında hangi analizleri yapıyoruz?

Her çalışmada aşağıdaki yöntemlerin tamamı kullanılmaz. Analizler araştırma sorusuna, çalışma tasarımına, değişkenlerin ölçüm düzeyine ve verinin dağılımına göre belirlenir.

  • Veri kontrolü ve analize hazırlık: Değişkenlerin tanımlanması, kodlama kontrolleri, eksik ve aykırı değerlerin incelenmesi, dağılımların değerlendirilmesi ve analiz veri setinin hazırlanması.

  • Tanımlayıcı istatistikler ve grup karşılaştırmaları: Frekans ve yüzde dağılımları, ortalama ve standart sapma, medyan ve çeyrekler arası aralık; bağımsız veya eşleştirilmiş gruplar için parametrik ve parametrik olmayan karşılaştırmalar.

  • İlişki, risk ve regresyon modelleri: Korelasyon analizleri; doğrusal, lojistik ve gerektiğinde farklı sonuç yapılarına uygun regresyon modelleri; karıştırıcı değişkenlerin değerlendirilmesi ve düzeltilmiş etki tahminleri.

  • Tekrarlı ölçüm ve boylamsal analizler: Aynı bireylerden farklı zamanlarda alınan ölçümlerin, grup-zaman etkileşimlerinin ve takip sürecindeki değişimlerin araştırma tasarımına uygun yöntemlerle incelenmesi.

  • Sağkalım analizleri: Kaplan–Meier eğrileri, log-rank karşılaştırmaları ve uygun veri koşullarında Cox regresyonu ile olay zamanının ve prognostik faktörlerin değerlendirilmesi.
  • Tanısal doğruluk ve uyum analizleri: ROC eğrisi, eğri altında kalan alan, duyarlılık, özgüllük ve kesim noktalarının değerlendirilmesi; kategorik veya sürekli ölçümlerde gözlemciler arası ve yöntemler arası uyum analizleri.

  • Örneklem büyüklüğü ve analiz planı: Araştırma tasarımı, birincil sonuç değişkeni ve planlanan istatistiksel yöntem dikkate alınarak örneklem büyüklüğü veya güç analizinin değerlendirilmesi.

  • Tablo, grafik ve bulguların raporlanması: Sonuçların akademik metne uygun tablolar ve grafiklerle sunulması; kullanılan yöntemlerin, etki tahminlerinin, güven aralıklarının ve istatistiksel sonuçların anlaşılır biçimde açıklanması.

Ölçek geliştirme, kültürler arası uyarlama, AFA ve DFA içeren çalışmalar için Ölçek Geliştirme ve Uyarlama Danışmanlığı sayfamızı inceleyebilirsiniz.

Sizden isteyeceklerimiz ve teslim edeceğimiz dosyalar

Talebinizi doğru değerlendirebilmemiz için elinizde bulunan belgeleri iletmeniz yeterlidir:

  • Araştırmanın kısa özeti, amacı ve çalışma tasarımı

  • Araştırma soruları veya hipotezler

  • Yöntem bölümü, tez önerisi ya da araştırma protokolü

  • Veri dosyası ve mümkünse değişkenlerin açıklamasını içeren kodlama anahtarı

  • Kullanılan anket, ölçek, olgu rapor formu veya veri toplama formu

  • Danışman, jüri, editör ya da hakem tarafından istenen analizler

  • Tamamlanması gereken tarih ve beklenen teslim biçimi

Kişisel veri notu: Hasta adı, kimlik numarası, iletişim bilgisi, protokol numarası veya kişiyi doğrudan tanımlayabilecek gereksiz alanlar veri dosyasından çıkarılmalıdır. Analiz için anonimleştirilmiş veya uygun biçimde kodlanmış veri paylaşılmalıdır.

Talebin kapsamına göre teslim dosyalarında şunlar yer alabilir:

  • Veri kontrolü ve gerekli düzenlemelere ilişkin değerlendirme notları

  • Kullanılan analizlere ait çıktı ve çalışma dosyaları

  • Akademik kullanıma uygun tablo ve grafikler

  • Yöntem ve bulgular bölümünde kullanılabilecek açıklamalar

  • Etki büyüklükleri, güven aralıkları ve model sonuçlarının yorumları

  • Talep kapsamına göre analiz planı veya rapor dosyası

  • Teslim sonrasında çalışma kapsamındaki açıklama ve düzeltmeler

Sıkça Sorulan Sorular

Hangi sağlık bilimleri alanlarında destek veriyorsunuz?

Tıp, diş hekimliği, hemşirelik, eczacılık, fizyoterapi ve rehabilitasyon, beslenme ve diyetetik, halk sağlığı, sağlık yönetimi ve sağlıkla ilişkili diğer disiplinlerdeki araştırmalar değerlendirilebilir. Uygulanacak yöntem çalışmanın alanından çok araştırma sorusu, tasarımı ve veri yapısına göre belirlenir.

Analizler yalnızca SPSS ile mi yapılıyor?

Hayır. Çalışmanın gerektirdiği yöntemlere göre SPSS başta olmak üzere uygun istatistik yazılımlarından yararlanılabilir. Yazılım, araştırma için gereken analize göre seçilir; analiz mevcut programa göre sınırlandırılmaz.

Veriler henüz toplanmadıysa başvurabilir miyim?

Evet. Veri toplama öncesinde değişkenlerin tanımlanması, veri toplama formunun değerlendirilmesi, analiz planı ve örneklem büyüklüğü gibi konularda destek alınabilir. Araştırmanın yöntemi henüz kurulma aşamasındaysa Araştırma Yöntemi ve Desen Danışmanlığı hizmeti daha uygun olabilir.

Analiz sonuçlarını tez veya makale için açıklıyor musunuz?

Talep kapsamına göre analizlerin nasıl raporlanacağı, tablolarda hangi bilgilerin bulunması gerektiği ve bulguların istatistiksel açıdan ne ifade ettiği açıklanabilir. Sonuçlar araştırmanın tasarımı ve sınırlılıkları göz önünde bulundurularak değerlendirilir.

Hangi analizlerin yapılacağını bilmiyorsam destek alabilir miyim?

Evet. Araştırma soruları, çalışma tasarımı, değişkenler ve veri yapısı incelenerek uygun analiz planı oluşturulabilir. Ancak planlanan yöntemlerin araştırmanın amacı ve veri toplama süreciyle uyumlu olması gerekir.

İstatistiksel anlamlılık klinik olarak önemli bir sonuç anlamına gelir mi?

Her zaman değil. Bir sonucun değerlendirilmesinde p değerinin yanında etki büyüklüğü, güven aralığı, örneklem yapısı, ölçümün niteliği ve bulgunun klinik veya uygulamadaki karşılığı da dikkate alınmalıdır.

bottom of page